e-WLD begrippen 

 
 
Filteren...

Overzicht

Gevonden: 1

BegripTrefwoord: dialectopgave (plaats)Omschrijving
onkruid, algemeen (on)nuttigheid: nøtexhęi̯t (Laak, ... ), bocht: box (Tegelen), boxt (Geysteren, ... ), bu.x (Smeermaas), drek: drɛk (Afferden, ... ), dronkerd: dronkerd (Grathem), gerij: grɛi̯ (Blerick), gras: grās (Margraten, ... ), grǭǝ.s (Kozen), groen: grø̄n (Haelen), knoei: knoi̯ (Maasmechelen), knui̯ (Middelaar, ... ), knōi̯ (Swalmen), kruid: krat (Niel-Bij-Sint-Truiden), krau̯.t ('S-Herenelderen, ... ), krau̯ǝ.t (Rutten), kryt (Gennep, ... ), krø̜̄.t (Ordingen), krø̜̄t (Beringen), krø̜̄ǝt (Hasselt), krø̜i̯t (Lommel, ... ), krāt (Gingelom, ... ), krāǝt (Sint-Truiden), krō.t (Herderen, ... ), krōt (Val-Meer), krōu̯t (Genk), krōǝ.t (Bommershoven, ... ), krū.t (Gellik, ... ), krūt (Amstenrade, ... ), krūǝt (Baelen, ... ), krǫu̯.t (Heesveld-Eik, ... ), krǫu̯ǝ.t (Hoeselt), krǫǝt (Hoepertingen, ... ), krǭ.t (Beverst, ... ), krǭt (Helchteren, ... ), krǭu̯t (Bilzen, ... ), krǭǝ.t (Borgloon, ... ), krǭǝt (Gors-Opleeuw, ... ), krɛ̄t (Rummen), kr˙ōt (Rijkhoven), misère: misērǝ (Walsbets), mǝzei̯.rǝ (Heers), ondeugd: ondø̄xtj (Haelen), onkruid: o.krūǝt (Baelen), o.nkrau̯.t (Millen, ... ), o.nkrū.t (Bocholt, ... ), o.nkrű̄.t (Bree, ... ), o.nkrǭǝ.t (Borgloon, ... ), onkruid (Mesch, ... ), onkryt (Afferden, ... ), onkrō.t (Vlijtingen, ... ), onkrū.t (Dilsen, ... ), onkrūt (Amby, ... ), onkrūǝt (Eijsden), onkrǫǝt (Tessenderlo), onkrǭǝ.t (Overrepen, ... ), oŋkryt (Gennep), oŋkrāt (Sint-Truiden), oŋkrūt (Eijsden, ... ), unkrūt (Sittard), ű.nkrū.t (Zutendaal), ǫ.nkrø̜̄.t (Beringen, ... ), ǫ.nkrū.t (Achel, ... ), ǫ.nkrǫu̯.t (Bilzen, ... ), ǫ.nkrǫu̯t (Munsterbilzen), ǫ.nkrǭ.t (Houthalen, ... ), ǫ.nkrǭǝ.t (Berbroek, ... ), ǫnkrau̯.t ('S-Herenelderen), ǫnkrø̜̄t (Halen, ... ), ǫnkrø̜i̯t (Koersel, ... ), ǫnkrāt (Gingelom), ǫnkrō.t (Grote-Spouwen, ... ), ǫnkrū.t (Veldwezelt), ǫnkrūt (Eupen, ... ), ǫnkrű̄.t (Hees), ǫnkrǫu̯t (Maaseik, ... ), ǫnkrǫǝt (Kerkhoven), ǫnkrǭ.t (Sint-Huibrechts-Hern), ǫnkrǭt (Waasmont), ǫnkrǭǝ.t (Gelinden, ... ), ǭ.nkrø̜̄.t (Kozen), ǭ.nkrǭǝ.t (Alken, ... ), onkruids: onkrūts (Aubel), onnut: o.nø̜t (Eisden, ... ), onø̜t (Stokkem, ... ), onnuttig: onø̜tǝx (Opgrimbie), ontuig: onty.x (Tegelen), ontyx (Asselt, ... ), ontȳx (Baexem, ... ), untȳx (Tungelroy), ōntyx (Laar, ... ), peel: pēl (Cadier), plukking: pløkǝm (Deurne), puimen: pø̄mǝ (Schinveld, ... ), puinen: puinen (Dilsen, ... ), rauwigheid: rauwigheid (Blitterswijck, ... ), reutsel: rotsǝl (Melveren), rētsǝl (Genk), rommel: rommel (Gennep, ... ), tuig: tyx (Arcen, ... ), tȳx (Baexem, ... ), vuil: vø̜̄.l (Linkhout), vāl (Kerkom, ... ), vǫǝl (Hoepertingen), vǭǝ.l (Alken, ... ), vɛ̄.l (Binderveld, ... ), vɛ̄l (Melveren, ... ), vuiligheid: vu.lexhęi̯t (Grote-Brogel), vu.lexhęt (Grote-Brogel), vu.lǝxęi̯.t (Tongerlo), vulexhęi̯.t (Achel, ... ), vulexhęi̯t (As, ... ), vulexęi̯.t (Dilsen), vulexęt (Achel, ... ), vulǝxęi̯.t (Hamont), vulǝxęi̯t (Maaseik), vylexęi̯.t (Bree, ... ), vølexęt (Oostham), vølǝxęt (Paal), vø̜̄lexęt (Donk, ... ), vø̜̄lǝxęt (Loksbergen), vø̜lexhęt (Beringen), vø̜lexęt (Berverlo, ... ), vø̜lǝxhęi̯t (Lommel), vø̜lǝxęt (Linkhout, ... ), vø̜lǝxɛ (Lommel), vālǝxęt (Gingelom), vű.lexęi̯.t (Meeuwen, ... ), vǫ.lǝxęt (Helchteren), vǫlexhęt (Tessenderlo), vǫlexęt (Hechtel, ... ), vǫűlexhęt (Peer), vǭ.lǝxęt (Stokrooie), vǭ.lǝxǝt (Lummen), vǭlexęt (Heusden, ... ), vuiligheids: vø̜̄.lexęts (Hasselt), vø̜lǝxęts (Wijer), vālexęts (Kerkom), vūlexhęts (Zutendaal), vǫlexhęts (Godschei), vǫlǝxęts (Heers, ... ), vǫu̯.lexhęts (Genk), vǭ.lexhęts (Diepenbeek), vǭ.lexęts (Godschei), vǭǝ.lǝxęts (Hoepertingen), vɛ̄lǝxęts (Montenaken), vuilkruid: vø̜̄.lkrø̜̄.t (Ordingen), vø̜̄lkrø̜̄t (Halen), vālkrāt (Aalst, ... ), vǭ.lkrǭ.t (Boekhout), vǭǝ.lkrǫǝ.t (Rukkelingen-Loon), vǭǝ.lkrǭǝ.t (Groot-Gelmen, ... ), wild tuig: weltj tȳx (Beesel) De verzamelnaam van in het wild groeiende planten, tussen de cultuurgewassen; ze belemmeren de cultuurgewassen in hun groei en de boer zal ze dan ook bestrijden. Naar aanleiding van de opgave nuttigheid in L 387 merkt de zegsman op: "Nut is hier ɛvuil, viesɛ"; waarschijnlijker dan deze volksetymologie is echter dat het voorvoegsel on- hier is uitgevallen. Puinen, puimen is eigenlijk de soortnaam van een afzonderlijke plant (zie het lemma Kweek) maar hier uitdrukkelijk opgegeven als de algemene benaming voor alle soorten onkruid. Hetzelfde geldt voor de opgaven reutsel (zie het lemma Perzikkruid). De varianten op -ds zoals vuiligheids vertonen pseudo-klankverschuiving. [N 11, 70a en 80a; N 11A, 172d; N 14, 123 en 124; N 17, 11; N P, 15b en 16b; JG 1a, 1b; A 17, 11; A 26, 9; A 28, 10; A 30, 2; A 39, 1b; A 43, 13; L 2, 18; S 26; Wi 6; monogr.] I-5