e-WLD begrippen 

 
 
Filteren... plaats=Zolder

Overzicht

Gevonden: 3499
BegripTrefwoord: dialectopgave (plaats)Omschrijving
berrie berrie: bø̜ri (Zolder), berries: bø̜ris (Zolder) Elk van de twee bomen van de hoog- en stortkar waartussen het paard gespannen werd. De berries van de hoogkar verschillen essentieel van die van de stortkar: bij de eerste lopen de berries onder de hele bak door en maken ze er deel van uit (de zijwanden worden erop vastgezet), terwijl bij de tweede de berries tot halverwege de bak lopen en een aparte constructie vormen waarop de bak rust. Hierdoor kan de bak van de stortkar kippen, terwijl de berries op hun plaats blijven. Wanneer de bak van de hoogkar echter gekipt moet worden, gaat het hele voorstel van de kar omhoog. [N 17, 16 + 50b; N G, 54b + 64b; JG 1a; JG 1b; JG 1d; JG 2c; L 32, 63; L 34, 10; A 27, 20; Lu 5, 20] I-13
besjes aan de aardappelplant goesbollen: gusbǫlǝ (Zolder) De besachtige groene vruchten die zich uit de bloemen van de aardappelplant ontwikkelen. Vroeger, voordat men pootaardappelen selecteerde uit de eigen oogst, werd uit deze vruchtjes van de plant pootzaad gewonnen. Het lemma bevat alleen meervouden. Bij goesbollen wordt door de zegslieden opgegeven dat ...kinderen deze bollen aan een lange twijg (steken) en dan de bollen zo ver mogelijk weggooien of zwiepen; goezen is "zwiepen". Warnant (1949, 175) vermeldt dit spel ook voor Waals Haspengouw. Het regelmatige voorvoegsel aardappel- of patatte- is hier weggelaten; zie het lemma Aardappel. Zie voor de fonetische documentatie van de varianten voor aardappel, ook datzelfde lemma Aardappel. [N 12, 7; L 32, 14; monogr.; add. uit JG 1b] I-5
bestelwagen camionnette (fr.): Fr. camionette.  kammejónnet (Zolder) bestelwagen III-3-1
betalen betalen: gə mət gɛlt həbən oͅm tə kønən bətalən (Zolder), hèj moot geld hemmen veur te kunne betaele (Zolder) Hoe zegt ge in uw dialect: "ge moet geld hebben om kunnen te betalen"of "ge moet geld hebben om te kunnen betalen"? De gehele uitdrukking weergeven. [ZND 36 (1941)] III-3-1
beteuterd onnozel: hij stond onøzəltə kikən (Zolder), onnozele, een -: ook materiaal znd 32, 67  onøzəltə (Zolder) beteuterd, onthutst [ZND 01 (1922)] || hij stond beteuterd, onthutst [ZND 32 (1939)] III-1-4
betrappen traperen (<fr.): traperən (Zolder) betrappen [ZND 32 (1939)] III-3-1
betrekken (lucht) overtrekken: overtrekt.  øvərtreͅkt (Zolder) dicht gaan zitten zodat er regen dreigt, gezegd van de lucht [de lucht overtrekt, groeit, belommert] [N 22 (1963)] III-4-4
betten van een wonde baden: boanən (Zolder) een wonde met warm water baden [ZND 32 (1939)] III-1-2
beugelbaan beugelbaan: Ge hat en vleugbaon én en beu.gelbaon (kegelen). Vero.  beu.gelbaon (Zolder) Beugelbaan. III-3-2
beugelen beugelen: beu.gele (Zolder) Beugelen (vorm v. kegelspel). III-3-2