e-WLD trefwoorden 

 
 
Filteren...

Overzicht

Gevonden: 140309
TrefwoordBegrip: dialectopgave (plaats)Toelichting
karnoffelen deeg kneden:   kǝrnofǝlǝ (Ell), liefkozen:   kernóefele (Sint-Truiden), kërnoeffëlë (Tongeren), Ich haw diej gekke del èns duchtig gekernòffeltj  kernòffele (Echt/Gebroek), Weer höbben ¯m èns good gekernòffeld  kernòffele (Echt/Gebroek), zie ook knûffele  kernòffele (As, ... ) II-1, III-1-4
karnool drijftol:   karnol (Welkenraedt), karnool (Montzen), karnōl (Kelmis, ... ), kornó:l (Montzen), 21, 22  koͅrnōl (Montzen, ... ), Eupen-Land teilweise k\\rno:l  kərnōl (Eupen), Für Kerkrade, Simpelveld, Vijlen, Vaals, Kelmis, Montzen, Welkenraad, Eijnatten, Raeren, Aachen, Kohlscheid, Herzogenrath, Münsterbusch und Schleckheim (knoor) belegten wir karnool, knool, knoor, knouël. Die von Müller-Weitz und Rovenhagen angeführten Formen knöulche, knoielche, Plur. knöuelcher Frucht der Kornelkirsche weisen uns hier den Weg zur Erklärung. Die Kreisel wurden, wie uns ein sechzigjähriger Kerkrader mitteilte, früher vielfach aus Kornelholz geschnitzt. Um das Brummgeräusch zu verstärken, machten die Jungen mehrere Einkerbungen im Holz. Die betreffenden Formen liessen sich leicht erklären aus franz. corniole Kornelkirsche, das über karniool, kernool, krnool zu knool, und durch Diphthongierung zu knouël wurde.  karnool (Kelmis, ... ), priktol:   karnool (Montzen, ... ), karnōl (Welkenraedt), kornó:l (Montzen), (21)  karnōl (Welkenraedt), 21, 22  koͅrnōl (Montzen, ... ), zie 21)  kərnōl (Eupen) III-3-2
karnpols karnschijf:   kęnpøls (Wellerlooi), karnstaf:   kenǝpøls (Merselo), kęnpøls (Wanssum), kęnpǫls (Merselo), kęnǝpøls (America, ... ) I-11
karnrad karnmolen:   karǝnrāt (Valkenburg), kęnrat (Blitterswijck, ... ), kęnrāt (Velden) I-11
karnrolvat karnvat:   karǝnrǫlvat (Beringen) I-11
karnschijf karnschijf:   kęnsxīf (Gennep, ... ) I-11
karnstaf karnstaf:   kęnstaf (Gennep, ... ), kęnstāf (Afferden), kęnǝstaf (Bergen, ... ), kęnǝstāf (Leunen, ... ), kęrǝnstaf (Siebengewald) I-11
karnstand karnvat:   kęrǝnštaŋ (Tegelen) I-11
karnstek karnstaf:   karnstęk (Venlo) I-11
karnstok karnstaf:   kęnstǫk (Sevenum, ... ) I-11